91 / 108
89
TÆKNI OG TJÁNING :
SKAPANDI SKÓLI
Myndræn forritun og hönnun leikja
Ýmis hugbúnaður hefur á seinni árum og áratugum verið þróaður með það
fyrir augum að kenna börnum og unglingum forritun, í fyrstu með einföldum
textaskipunum en í seinni tíð oftast með samsetningu á myndrænum eining-
um á skjánum. Með þeim má þá setja saman stutt forrit eða svonefndar stefjur
(e.
scripts
) sem stýra svonefndum kvikum (e.
sprites
) um svið eða bakgrunna á
skjánum og kalla fram hreyfingar, texta og hljóð. Skýrt dæmi um þetta er hug-
búnaðurinn
Scratch
sem á ættir að rekja til Massachussets Institute of Technology
og margir þekkja. Mitchel Resnick hefur leitt þróun þess hugbúnaðar og fjallað
af smitandi eldmóði um gildi skapandi forritunar fyrir unga nemendur. Hug-
takið stefjur kemur úr heimi forritunar en kvikar eru viðtekið hugtak notað við
hönnun margmiðlunarefnis. Úr þessum efniviði má útbúa kynningar, sögur og
leiki svo eitthvað sé nefnt. Þarna reynir á miðlun líkt og í gagnvirkri skjákynn-
ingu, hikmynd eða hefðbundinni kvikmyndagerð en líka skemmtilega forritun
og stýringar. Ýmis einföld öpp eða forrit eru líka sérstaklega til þess ætluð að búa
til og móta tölvuleiki og sum þeirra eru vel við hæfi ungra nemenda.
Þjarkar og forritun
Skapandi vinnu og þekkingarleit má miðla með ýmsu móti og hugtakið læsi má
teygja yfir ótal svið samskipta og tjáningar. Til að verða læs á tækni og margbrot-
ið umhverfi í tæknivæddum heimi er tilvalið að spreyta sig á hönnun, samsetn-
ingu og forritun þjarka (e.
robot
). Hægt er að fá ágætan búnað af ýmsum gerðum
ætlaðan börnum og unglingum á ýmsum aldri til þeirra nota. Kunnasta dæmið
um forritanlegan þjark frá fyrri tíð er skjaldbakan sem Seymour Papert hannaði
á sínum tíma við Massachussets Institute of Technology eða MIT í Boston til að
taka við skipunum úr forritunarmálinu Logo en það var samið til að ýta undir
Stefja úr Scratch
Með Makey Makey
má breyta hlut í hnapp
Kviki úr Scratch
Finkan er þjarki